“Bir nasos — bir sistema”: suw xojalıǵında jeke menshik sheriklik imkaniyatları

Qaraózek rayonındaǵı “Shıtlı” nasos stanciyasında nasos stanciyaları hám olarǵa biriktirilgen suwǵarıw tarmaqların mámleketlik-jeke menshik sheriklik (MJS) tiykarında basqarıwǵa beriw, sonday-aq, suw xojalıǵı tarawında “Shartaq tájiriybesi”n keńnen engiziw máselelerine baǵıshlanǵan seminar ótkerildi.

Onda “Suw xojalıqnazorat” inspekciyası baslıǵınıń orınbasarı Z.Irisbaev, Qaraqalpaqstan Respublikası suw xojalıǵı ministriniń orınbasarı T.Madireymov, Qaraqalpaqstan nasos stanciyaları hám energetika basqarması, rayonlıq “Suw jetkerip beriw xızmeti” mámleketlik mákemesi wákilleri hám fermer xojalıqlarınıń basshıları qatnastı.

Ilaj aldınan shıǵıp sóylegen juwapkerler, bul seminar Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2025-jıl 14-oktyabrdegi “Tómengi buwında suw resursların basqarıw sistemasın bunnan bılay da jetilistiriw hám tarawdıń jeke menshik sektor ushın tartımlılıǵın arttırıw ilajları haqqında”ǵı qararınıń orınlanıwın támiyinlew sheńberinde shólkemlestirilgenin hám onıń áhmietin ayrıqsha atap ótti. Qararda belgilengen wazıypalar, jeke menshik sherikliktiń abzallıqları, nasos stanciyaları hám suwǵarıw tarmaqların basqarıwǵa beriw tártibi, sonday-aq, jeke menshik sheriktiń huqıqları menen minnetlemeleri haqqında hár tárepleme maǵlıwmat berildi.

Qaraqalpaqstan Respublikası Suw xojalıǵı ministrliginiń mámleketlik-jeke menshik sheriklik sektorı aǵa injeneri Sapargúl Joldasbaeva, Qaraqalpaqstan nasos stanciyaları hám energetika basqarması baslıǵınıń orınbasarı Salauat Qwjanov hám basqa da juwapkerler tema boyınsha tayarlanǵan prezentaciyalar arqalı “Chortoq tájiriybesi”niń ámeliy táreplerin túsindirdi.

Atap ótilgenindey, bul tájiriybeniń tiykarǵı mánisi nasos stanciyası hám oǵan biriktirilgen suwǵarıw tarmaqların “bir nasos — bir sistema” principi tiykarında birden-bir basqarıwǵa beriwden ibarat. Onda suwdı tutınıwshılarǵa tikkeley jeke menshik sherik jetkerip beredi. Eger biriktirilgen aymaqta bir neshe suw tutınıwshısı bolsa, olardıń kelisimi tiykarında bir talaban, bir suw tutınıwshısı bar bolǵan jaǵdayda bolsa, burınǵısınan basqasha tárizde onıń ózi MJSh tiykarında basqarıwǵa alınıwı múmkin.

Sonday-aq, suwdı real waqıt rejiminde esapqa alatuǵın ólshew qurılmaların ornatıw, suw esabı hám esabatın sanlastırıw, suw jetkerip beriw procesiniń ashıq-aydınlıǵın támiyinlew máselelerine itibar qaratıldı. Belgilengen tártipke bola, usı qurılmalar arqalı esaplanǵan suw salıǵı túsiminiń 40 procenti suw jetkerip beriw xızmetleri tárepinen jeke menshik sherikke tólep beriledi.

Jeke menshik sherikke suw tutınıwshıları hám xalıqtıń qıytaq jerlerin belgilengen limitler sheńberinde suw menen támiyinlew, obektlerdi mámleketlik sherik penen kelisilgen halda basqarıw, suw esabı hám esabatın tolıq júrgiziw jáne xızmet kórsetiw aymaǵındaǵı suw xojalıǵı obektlerin basqıshpa-basqısh modernizaciyalaw sıyaqlı wazıypalar júklenedi.

Sóylesiw dawamında “Shıtlı” nasos stanciyasınan egislik maydanların suwǵarıp kiyatırǵan “Asqar” fermer xojalıǵınıń baslıǵı Asqar Abadanov nasos stanciyasın jeke menshik sheriklik tiykarında basqarıwǵa alıw máselesi boyınsha juwapkerlerge sorawlar menen múrájat etti. Onıń sorawlarına qánigeler tárepinen tiyisli túsinikler berildi.

Seminarda “Shartaq tájiriybesi”n basqıshpa-basqısh keńeytiw arqalı suw jetkerip beriwdiń sapasın arttırıw, suw shıǵınların azaytıw, jeke menshik sektor investiciyaların tartıw hám nasos stanciyalarınıń materiallıq-texnikalıq jaǵdayın jaqsılaw imkaniyatları da atap ótildi.

Ilajdıń ekinshi bóliminde nasos stanciyalarında elektr energiyasın únemlew, nasos agregatlarınan nátiyjeli paydalanıw hám olardıń úzliksiz islewin támiyinlew máseleleri dodalandı.

Qaraqalpaqstan nasos stanciyaları hám energetika basqarması uchastka baslıǵı Q.Alievtiń atap ótiwinshe, elektr energiyasınan aqılǵa uǵras paydalanıw hám onı únemlewge qaratılǵan ilajlar nátiyjesinde búgingi kúnge shekem 4 nasos, 11 elektrodvigatel hám 21 kondensator ornatılǵan. Bunıń nátiyjesinde jılına ortasha 439,141 mıń kVt·saat elektr energiyasın únemlewge erisilmekte.

Sonıń menen birge, 2026-jılı rejelestirilgen nasos agregatların ońlaw-tiklew jumısların sapalı orınlaw, vegetaciya máwsiminde úskenelerdiń saz jaǵdayda islewin támiyinlew hám bar texnikalardan ónimli paydalanıw boyınsha juwapkerlerge zárúr kórsetpe hám túsinikler berildi.

Seminar juwmaǵında dodalanǵan máseleler boyınsha tiyisli wazıypalar belgilep alındı. Belgilengen ilajlardıń izbe-iz ámelge asırılıwı suw resursların basqarıw nátiyjeliligin arttırıw, suw jetkerip beriw sistemasın jetilistiriw hám energetika resurslarınan únemli paydalanıwǵa xızmet etedi.

Ǵ.Atajanov,

Qaraqalpaqstan Respublikası suw xojalıǵı ministrliginiń baspasóz xatkeri.